Câu trả lời của các lão tướng: De Bruyne lập cú đúp, Lewandowski lập hat-trick, đó chính là cách bắt lớp trẻ im miệng!
Sân cỏ Nations League đã diễn ra một đêm thuộc về các lão tướng. De Bruyne, 35 tuổi, lập cú đúp, dẫn Bỉ thắng trọn vẹn Thổ Nhĩ Kỳ 3-0. Lewandowski, 38 tuổi, lập hat-trick, dẫn Ba Lan thắng đậm Romania 6-0. Hai lão tướng có tuổi cộng lại hơn 70, dùng cách trực tiếp nhất để trả lời một mệnh đề muôn thuở: rốt cuộc lão tướng phải chung sống với lớp trẻ thế nào?
Đêm của De Bruyne trông rất ung dung. Phút 10, anh và Lukebakio đánh phối hợp một-hai rồi xâm nhập vòng cấm, đẩy bóng ghi bàn. Phút 59, anh vụt mạnh từ đỉnh vòng cấm ghi thêm một bàn. Cả trận, De Bruyne không chỉ lập cú đúp, mà còn bằng tư thế hạt nhân xâu chuỗi từng đợt tấn công của Bỉ. Đây là bàn quốc tế thứ 40 trong sự nghiệp đội tuyển của anh, cũng khiến anh thành người thứ 7 trong lịch sử đóng góp cho đội tuyển “hơn 40 bàn và hơn 40 đường kiến tạo”.
“Tôi cố làm gương cho các cầu thủ trẻ. Họ rất dễ đi theo,” De Bruyne nói sau trận. “Tôi thấy mình vẫn còn có thể cống hiến. Tôi tận hưởng trận đấu. Đó mới là điều quan trọng nhất.”
Lewandowski thì phô trọn tay nghề của một trung phong đẳng cấp tại Warsaw. Phút 24, anh kiếm phạt đền và tự thực hiện thành công. Phút 47, anh nhận đường chuyền của Zalewski ghi thêm một bàn. Phút 86, anh hoàn tất hat-trick, khóa tỷ số cuối cùng ở 6-0. Đây là hat-trick thứ 7 trong sự nghiệp đội tuyển Ba Lan của Lewandowski. Số bàn cho đội tuyển của anh từ đây lên tới 92.
Sự bùng nổ của hai lão tướng không phải ngẫu nhiên. Mùa này De Bruyne giữ hiệu suất ra sân ổn định tại Napoli, đóng góp 5 bàn 2 kiến tạo ở Serie A, trung bình mỗi trận sút hơn 2 lần. Lewandowski trong hệ thống xoay tua của Barcelona vẫn nộp một bảng thành tích 31 trận 14 bàn, số bàn mỗi 90 phút đạt 0.76. Thể trạng và trình độ thi đấu của họ được dựng trên sự tự giác nghiêm ngặt ngày này qua ngày khác.
Nhưng tự giác chỉ là vé vào cửa, tuyệt đối không phải bùa hộ mệnh.
Thế giới bóng đá chưa bao giờ dịu dàng khi soi các lão tướng. Hễ phong độ đi xuống, những tiếng “cản lớp trẻ lớn lên”, “chiếm chỗ quỹ lương”, “đến lúc nhường chỗ” sẽ nối nhau ập tới. Đó là quy luật trao đổi chất tàn khốc của thể thao đỉnh cao, cũng là hiện thực mà mỗi lão tướng phải nhìn thẳng. Giữ vóc dáng, khống chế ăn uống, tập luyện khoa học, những thứ ấy chỉ là nền của nền. Cách thực sự khiến kẻ hoài nghi im lặng, từ trước đến nay chỉ có một: ghi bàn, và chiến thắng.
Cú đúp của De Bruyne trực tiếp mang về 3 điểm. Hat-trick của Lewandowski tạo ra một chiến thắng sáu bàn. Khi mỗi lần chạm bóng của lão tướng đều hóa thành mối đe dọa thực chất, khi sự hiện diện của họ khiến đội tốt hơn chứ không chậm hơn, cuộc bàn “có nên nhường chỗ cho lớp trẻ hay không” liền mất chỗ đứng.
Có lẽ đây là câu trả lời cứng nhất mà các lão tướng đưa ra: không than phiền thời gian ra sân, không phô trương thâm niên, không ỷ già bán già. Lấy trạng thái lên tiếng, lấy bàn thắng đáp lại, lấy chiến thắng bịt miệng mọi hoài nghi. Khi De Bruyne 35 tuổi vẫn sút vào góc chết từ đỉnh vòng cấm, khi Lewandowski 38 tuổi vẫn ba lần xuyên thủng khung thành trong một trận, không cầu thủ trẻ nào có tư cách kêu ca “cơ hội bị lão tướng chiếm mất”.
Cơ hội chưa bao giờ là thứ được nhường. Nó là thứ giành lấy. Và đêm ấy, hai lão tướng đã nắm chặt cơ hội trong tay mình.
Kẻ sĩ tuổi xế, lòng tráng vẫn không nguôi. Những tấm gương như vậy quá ít.
Người đẹp về chiều, anh hùng đến đường cùng, thì lại quá nhiều.
“Rùa thần dù thọ, vẫn có lúc tận. Rắn mây cưỡi sương, cuối cùng thành tro đất. Ngựa già nằm máng, chí ở ngàn dặm. Kẻ sĩ tuổi xế, lòng tráng chẳng nguôi. Kỳ co duỗi của số mệnh, chẳng chỉ ở trời. Phúc nuôi dưỡng điều hòa, có thể hưởng tuổi dài. May mắn biết bao, hát để tỏ chí.” Bài được viết vào đầu năm 208, sau khi ông dẹp loạn Ô Hoàn, tiêu diệt tàn dư thế lực của Viên Thiệu, và trước khi nam tiến chinh phạt Kinh và Ngô. Lúc ấy Tào Tháo đã năm mươi ba tuổi, không khỏi nghĩ tới quãng đường đời, nên trong thơ đầy cảm khái.
Tư tưởng và tình cảm mà “Quy tuy thọ” bày tỏ thống nhất với “Quan thương hải”. Nhưng “Quan thương hải” là thơ tả cảnh, mượn cảnh để gửi tình. Bài này thì hoàn toàn là một tác phẩm giãi bày, nói chí, giàu triết lý nhân sinh. Bài thơ được viết trên đường về sau chiến thắng bắc phạt Ô Hoàn. Khi ấy Tào Tháo đã năm mươi ba tuổi. Ở thời cổ, đó đã là tuổi gần về chiều. Dù vừa giành chiến thắng bắc phạt Ô Hoàn, đang trên đường khải hoàn, nhà thơ nghĩ tới hoài bão thống nhất cửu châu vẫn chưa thành, nghĩ tới mình đã đến tuổi xế, đời người ngắn ngủi, thời không đợi người, sao có thể không cảm khái trước sự hữu hạn của sinh mệnh! Nhưng nhà thơ không bi quan. Ông vẫn lấy tinh thần không ngừng tiến tới để khích lệ mình, dựng nên công nghiệp. “Quy tuy thọ” bày tỏ chính là một chủ đề tích cực như vậy.
Giá trị đáng quý hơn của “Quy tuy thọ” là đây là một bài thơ thực thụ. Nó mở ra một thời đại mới của thơ ca. Hán Vũ Đế phế bỏ bách gia, độc tôn Nho thuật, giam tư tưởng người đời Hán suốt ba bốn trăm năm, khiến văn nhân đời Hán không biết viết thơ, chỉ biết viết những bài phú lớn ca tụng công đức đế vương và chú thích kinh sách Nho gia không dứt. Nền văn học thực sự có tình cảm, có cá tính không phát triển được. Mãi đến cuối Đông Hán, thiên hạ tan vỡ, gió mây rối loạn, tư tưởng chính trị và văn hóa đổi thay lớn. Tào Tháo, một đời hùng mà lại yêu thơ chương, đã mang vào văn đàn một không khí tự do và sống động.
Ông “bên ngoài định võ công, bên trong chấn hưng văn học”. Bên cạnh ông tụ họp “bảy tài tử Kiến An” và một loạt lớn văn nhân. Họ đều là kẻ có tài có chí trong thiên hạ, sống ở thời đại chiến loạn đã lâu, tư tưởng và tình cảm thường bày ra một cách hào sảng. Đúng như “Văn tâm điêu long”, thiên Thời tự, viết: “Xem văn chương thời ấy, chuộng sự hào sảng. Ấy là vì đời chất chứa loạn ly, phong tục suy, lòng người oán, lại chí sâu mà ngòi bút dài, nên khái khái mà nhiều khí.” Nhất là Tào Tháo, trên yên ngựa vẫn làm văn, ngang giáo vẫn ngâm thơ. Thơ ông bi tráng hào sảng, chấn động xưa nay, trước không có người, sau không có kẻ nối. Phong cách sáng khoái, cương kiện mà thứ thơ đầy nhiệt huyết này bày ra, người sau gọi là “phong cốt Kiến An”.
Ngàn năm qua, thơ Tào Tháo chính bằng phong cốt “khái khái nhiều khí” ấy và tinh thần tích cực tiến tới bên trong, lay động tâm hồn anh hùng thiên hạ. Cũng chính phẩm chất đáng quý này khiến văn học Kiến An lấp lánh sắc màu chói mắt trong lịch sử văn học Trung Quốc. Chung Vinh xếp Tào Tháo vào phẩm hạ, chủ yếu là chê ông “cổ trực” mà ít văn thái, nào biết một anh hùng hào khí trùm đời như Tào Tháo không thèm trau chuốt câu chữ. Chung Vinh là người thời Lục triều. Văn sĩ đương thời rất chuộng văn thái hoa mỹ, cái gọi là “sắp vần đôi suốt trăm chữ, tranh giá một câu lạ”. Chung Vinh đánh giá Tào Tháo quá thấp, rõ ràng là do khí hậu thời đại. Bất kỳ nền văn học nào, thơ ca cũng nằm trong đó, văn thái so với nội dung rốt cuộc vẫn đứng thứ hai. Về địa vị văn học của Tào Tháo, xưa nay thường bị sự nghiệp chính trị của ông che lấp, nên người ta không coi trọng. Kỳ thực, trên lịch sử phát triển văn học, ông là người có cống hiến xuất sắc, đặc biệt có công khai sáng với văn học Kiến An, thực đáng được viết lớn một nét.
Phần bình luận văn học trên lấy từ internet. Xin tôn trọng quyền tác giả.
Tào, Lưu. Sinh con phải như Tôn Trọng Mưu.
“Nhìn đâu ra thần châu? Đầy mắt phong quang lầu Bắc Cố. Hưng vong ngàn xưa bao nhiêu chuyện? Dằng dặc. Sông Trường Giang không hết, cuồn cuộn chảy. Tuổi trẻ muôn mũ giáp, ngồi giữ đông nam đánh chưa thôi. Anh hùng thiên hạ ai là đối thủ? Tào, Lưu. Sinh con phải như Tôn Trọng Mưu.”
Theo tư liệu ghi lại, có lần Tào Tháo đối trận với Tôn Quyền, thấy Tôn Quyền dung mạo đường hoàng, khí độ khác thường, bèn cảm thán: “Sinh con phải như Tôn Trọng Mưu. Còn con của Lưu Cảnh Thăng thì chỉ là lợn chó mà thôi.” Ý là, sinh con nên như Tôn Quyền, còn con của Lưu Cảnh Thăng thì như lợn như chó.
Theo “Tam quốc chí”, Thục thư, Tiên chủ truyện, Tào Tháo từng nói với Lưu Bị: “Anh hùng thiên hạ ngày nay, chỉ có sứ quân (Lưu Bị) và Tháo mà thôi.” Tân Khí Tật liền mượn câu chuyện này, mời Tào Tháo và Lưu Bị đến làm vai phụ cho Tôn Quyền, nói anh hùng thiên hạ chỉ có Tào Tháo và Lưu Bị mới đáng tranh thắng với Tôn Quyền. Ba người Tào, Lưu, Tôn, luận trí dũng và tài lược, Tôn Quyền chưa chắc đã ở trên Tào và Lưu. Trong “Mỹ Cần thập luận”, Giá Hiên đánh giá Tôn Quyền cũng không phải lời khen không dứt. Thế nhưng trong bài từ này, tác giả lại tôn Tôn Quyền thành anh hùng hạng nhất, hô mưa gọi gió của thời Tam Quốc. Sở dĩ ông dùng bút như vậy, thực ra là mượn danh viếng anh hùng ngàn xưa để cảm khái rằng Nam Tống đương thời không có người trí lớn dũng lớn nắm càn khôn. Dụng ý ấy càng lộ ở cuối bài. Tác giả ở đây hết sức ca ngợi Tôn Quyền trẻ mà có việc, nhấn võ công trùm đời của ông. Nguyên do là Tôn Quyền “ngồi giữ đông nam”, thế cục cực giống Nam Tống. Tác giả nhiệt liệt ca ngợi Tôn Quyền không sợ kẻ mạnh như vậy, thực chất là quất vào triều đình Nam Tống cầu an tạm bợ, chẳng chút phấn chấn.
Giang sơn như tranh, một thời bao hào kiệt. Nước Trường Giang cuồn cuộn chảy về đông, sóng hoa gạn hết anh hùng.
Mancini dẫn Italia ép hòa đội Pháp của Zidane, cũng coi như tìm lại được dũng khí để trỗi dậy.
